Impopulaire slachtoffers

Een mens kan maar zo veel ellende tegelijk behappen. Met één oog gericht op Oekraïne, en het andere op Gaza, viel wel te verwachten dat ons westerse blikveld een blinde vlek zou krijgen ter grootte van, pak ‘em beet, Syrië en Irak.

Het christendom wordt onder onze ogen volkomen uitgewist in de streek die er de bakermat van was. Mensen worden vermoord en verjaagd, religieus erfgoed wordt vernietigd. Maar minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans – die bij menigeen een potje kan breken na zijn gloedvolle optreden rond de MH17-ramp – wuifde de hele kwestie luchtig weg door te verklaren dat christenen in Irak het weliswaar “niet gemakkelijk” (!) hebben, maar dat er van “systematische verdrijving” geen sprake is, omdat “zij niet van overheidswege worden vervolgd en hun rechten grondwettelijk zijn beschermd”.

Nou, dat potje is daarmee toch knalhard gebroken, als je het mij vraagt: gaan de misdaden van ISIS voor de minister pas tellen wanneer hun zelfverklaarde kalifaat officieel als staat erkend is? En wie in Irak of Syrië is überhaupt nog in staat om die zogenaamde grondwettelijke bescherming waar te maken?

Gelukkig zijn er nog een paar mensen die Timmermans uit zijn droom proberen te helpen. “Opmerkelijk dat een nu alom bejubelde minister zo kortzichtig kan zijn”, schreef Gerry van der List in Elsevier. En in een uitstekend opinieartikel in de Volkskrant (van 29-7-2014, p. 24) maakte de Syrisch-orthodoxe advocate Febroniya Atto gehakt van de argumenten van Timmermans: niet alleen is die grondwettelijke bescherming van generlei betekenis in steden als Mosul en Aleppo, de christenen zijn in de regio ook nog eens de meest kwetsbare groep, omdat ze geen machtige vrienden of veilige gebieden in de buurt hebben. Atto vraagt zich terecht af:

“Hoeveel christenen in Syrië en Irak moeten er eerst worden vermoord en verdreven voordat hun verdrijving volgens de minister ‘systematisch’ is en onderzoek door de Verenigde Naties – laat staan enige vorm van hulp – wel op zijn steun kan rekenen?”

Christenen in Irak
Gebedsdienst van verjaagde christenen uit Mosul, Irak.

De grote gewetensvraag die in deze artikelen, die nu dus gelukkig wel druppelsgewijs de seculiere media bereiken, impliciet en expliciet aan de orde komt is: waarom sluiten wij in het westen toch onze ogen voor de vervolging van christenen? Het onderwerp is impopulair, ik heb dat zelf ook al vaker gemerkt. Mensen voelen zich er ongemakkelijk bij. Ze reageren onverschillig, of relativerend, soms zelfs gepikeerd. “Christenen wereldwijd de meest vervolgde groep? Zou het echt? Nou ja, wat zeggen zulke cijfers; uiteindelijk is het altijd erg als iemand vervolgd wordt om zijn overtuigingen of ras of seksuele voorkeur, om het even wie. En trouwens, christenen kunnen er zelf trouwens ook wat van, hè. Moslims vervolgen christenen, elders vervolgen christenen moslims, hindoes zijn ook al geen lieverdjes… onverdraagzaamheid tref je nu eenmaal in alle religies aan.” Ook christenen hoor ik met regelmaat dergelijke sussende woorden uiten, ja zelfs wrevelig opmerken dat we ons vooral niet te veel “in een slachtofferrol” moeten plaatsen.

In Irak en Syrië worden christenen uit hun huizen gesleept, letterlijk de woestijn in gejaagd, gemarteld, aan kruizen genageld, onthoofd, kinderen worden koelbloedig doodgeschoten, bezittingen worden beklad en verbeurdverklaard, kloosters en kerken worden ingenomen of opgeblazen. In die ‘slachtofferrol’ zitten we toch wel, of wij dat nu wenselijk vinden of niet.

“Ja ja, wat ISIS doet is vreselijk, maar niet alleen christenen zijn daarvan het slachtoffer, hè, ook sji’ieten en Koerden en…”

Hou toch op.

Christenen zijn geen aaibare slachtoffers voor westerlingen, dat is de gênante waarheid. Een vervolgde homo in Oeganda, een Palestijn in Gaza, een vrouw in de Staatkundig Gereformeerde Partij, die zijn pas zielig, daar willen we voor opkomen, daar tekenen we ruimhartig petities voor, tooien ons Facebook-profiel met een lintje, en andere passieve blijken van morele superioriteit – slactivism wordt dat treffend genoemd. Maar christenen? Die zien we liever als daders van allerlei historische en actuele kwaden dan als slachtoffers. We hebben een ambivalent verleden met het christendom, en willen dat graag afsluiten, zo lijkt het. Misschien vinden veel mensen het stiekem wel een geruststellende gedachte, dat juist in de streek waar het ooit allemaal begon nu ook zo voortvarend wordt gewerkt aan het einde van het christendom.

4 gedachten over “Impopulaire slachtoffers

  1. Pingback:Zalig zijt gij, als men ﻥ# om Mijnentwil vervolgt – Geloven Leren

  2. Pingback:#WeAreN | Anton de Wit

  3. Pingback:Zalig zijt gij, als men ﻥ# om Mijnentwil vervolgt | Geloven Leren

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *