Oorlog van karikaturen

Potsierlijke oorlogsretoriek in de krant vanochtend. Mijn zoon van acht, die over mijn schouders meelas, vroeg tussen twee happen van zijn boterham met chocoladevlokken door: “Is de Derde Wereldoorlog uitgebroken?” Je zou het inderdaad denken.

Amerikaanse oorlogspropaganda“Genoeg is genoeg”, begon het artikel op de voorpagina van de Volkskrant, van buitenlandcorrespondent Arie Elshout. Je hoort hem de neus toeknijpen voor zijn beste Polygoonjournaalstem: “Terwijl zich een zoveelste doodsbange bevolkingsgroep verdrong aan de Turkse grens, stegen onder de dekking van de duisternis Amerikaanse en Arabische oorlogsvliegtuigen op om een dreun uit te delen aan het hoofdkwartier van de terreurgroep in Syrië. Het zal de geschiedenis ingaan als de nacht dat de wereld in het offensief ging om het IS-monster te vernietigen.” Is hier een serieuze journalist aan het woord, of een geëxalteerde propagandaminister? Die met patriottistische dweepzucht opkijkt naar ‘zijn’ president Obama: “Hier stond een man die na veel innerlijk geworstel tot het inzicht is gekomen dat hij geen andere keus heeft.”

Twee pagina’s verderop, een exclusief interview met een Nederlandse jihadstrijder die de aanval meemaakte, en de dood van drie Nederlandse ‘broeders’ meldt. Het bekende hittepetitterige toontje van de moslimfanaticus, immer verontwaardigd. Geestelijk onvolwassen, een beetje sneu eigenlijk. Met ridicule poging om vromer dan vroom te klinken: “In werkelijkheid zijn ze natuurlijk niet dood. Ze zijn levend bij hun Heer.” En: “Ons pad naar Allah is bezaaid met doorns.”

De taal van de oorlog is koddig, een karikatuur van zichzelf. Onwillekeurig moest ik denken aan iets wat ik laatst las in het mooie boek The priority of Christ van Robert Barron. De moderniteit, zo parafraseer ik deze Amerikaanse priester en theoloog, wordt niet zozeer getekend door een botsing tussen een verlicht rationalisme en een obscure religie, zoals velen het voorstellen, maar door een botsing tussen een karikatuur van het rationalisme met een karikatuur van de religie. Barron beperkt zich in zijn scherpzinnige analyse vooral tot het christendom, maar voor de islam geldt natuurlijk hetzelfde. De fundamentalistische islam, velen hebben dat reeds terecht opgemerkt, is bij uitstek een modern verschijnsel, een product van een seculiere denkwijze. Het Westen kan deze oorlog tegen het moslimextremisme niet winnen. Het vecht tegen zijn eigen schaduw.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *