Radicaal gematigd

Katholiek NieuwsbladOnze eigen roomse roddelsite RKBoulevard.nl berichtte er gisteren al over op basis van louter giswerk. Maar per ongeluk loog die site de waarheid. Inderdaad mag ik Hans Hillen opvolgen als columnist van Katholiek Nieuwsblad. Vanaf volgende week heb ik de eer en het genoegen om eens in de drie weken commentaar te geven op actuele kwesties. De timing is – eh, nou ja, interessant: dat ik als KN-columnist wordt aangekondigd net nu de virtueel-intellectuele goegemeente op haar achterste benen staat vanwege een open brief van de hoofdredacteur van dezelfde weekkrant. Maar hier slaan de roddeltantes uit het Heilig Hart van Nederland de plank wél finaal mis: ik heb ook na deze heisa geen enkele moeite me met het KN te associëren.

In het KN van deze week staat, behalve de gewraakte open brief van Mariska Orbán, een interview met mij door Henk Rijkers. Uiteraard werd dat interview gehouden vóór de kort storm van verontwaardiging losbarstte, maar in het licht daarvan is deze passage toch zeer actueel:

Je zou de toon in het katholieke debat gematigder willen zien en het niveau hoger?
“Daar zou je wel eens de spijker op de kop kunnen slaan. Er mag best polemiek zijn en met felheid gediscussieerd worden, maar wel zo dat je achteraf nog samen een pint kunt drinken. Het draait zo vaak uit op moddergooien en vileine persoonlijke aanvallen. Wat ik erg mis is een gedegen debat.”

De rel rond de open brief aan VVD-kamerlid Jeanine Hennis over abortus illustreert dat punt maar weer eens pijnlijk. De hele katholieke kneuterfanfare stond in de rij om zich op Twitter te distantiëren van de uitspraken van Orbán. De meest walgelijke vuilspuierij werd smalend getweet en geretweet. Want oh, oh, oh, er mocht eens iemand denken dat wij katholieken allemaal zo denken, er mocht eens iemand de indruk krijgen dat wij niet modern en mondain en ruimdenkend zijn.

Uiteraard kun je kritiek hebben op de open brief. Misschien was die sentimenteel. Maar lang niet zo sentimenteel als alle hysterische reacties die er op volgden. Misschien was het onfatsoenlijk om het privé-leven van de parlementariër erbij te betrekken. Maar het eventuele onfatsoen van Orbán valt toch echt volledig in het niet bij de stortvloed van smakeloze verwensingen die op haar persoon werden gericht. Je kunt terechte kritiek hebben op de wijze waarop Orbán dit belangrijke debat probeerde aan te zwengelen – maar zij poogde in elk geval een debat aan te zwengelen, in plaats van een debat te smoren. Want dat is natuurlijk wat hier eigenlijk aan de hand is: de hetze is het geijkte instrument van de publieke opinie om ieder haar onwelgevallig debat in de kiem te smoren. En al die katholieke fellow travellers van de modieuze-meningenfabriek hebben zich weer gedwee voor dat karretje laten spannen.

RKBoulevard suggereert dus zeer ten onrechte dat ik mij “als ex-atheïst” wel niet zal willen associëren met het Katholiek Nieuwsblad van Mariska Orbán. Onzin. Zoals ze zelf al zeggen: ik ben een ex-atheïst – dat betekent dat ik de salonfähige, ongeïnformeerde flutopinietjes inmiddels achter mij heb gelaten, en mij liever bezig houd met diepere, bredere en hogere perspectieven op de werkelijkheid. Met die katholieke bril op hoop ik in mijn KN-column commentaar te leveren op de actualiteit; radicaal gematigd, schaamteloos genuanceerd, wars van de waan van de dag.

Als je me nu wil excuseren, ik heb een eerste column te schrijven. Ik hoop dat wij elkaar in een beschaafd en degelijk debat mogen ontmoeten. En als je bereid bent achteraf een pint te drinken met mij, dan mag je het gerust met mij oneens zijn.

21 gedachten over “Radicaal gematigd

    1. Graag deel ik een woord van onze Heer en God met je, met reacties van ‘katholieken’ op de brief van Mariska Orban in gedachten: Elk koninkrijk dat innerlijk verdeeld raakt, wordt een woestenij, en geen stad of huisgezin kan standhouden wanneer ze innerlijk verdeeld raken
      Uit het H. Evangelie volgens Matteus.
      Als de Kerk innerlijk zo verdeeld is, dan is het niet gek dat we een woestenij zijn geworden in Nederland. We houden zo geen stand in ons land.

  1. Pingback:Tweets die vermelden Radicaal gematigd | Anton de Wit -- Topsy.com

  2. Nogmaals gefeliciteerd, Anton. En zeer terecht dat je nog even ingaat op de reacties op Orbán’s brief. Natuurlijk kan je kritiek op deze brief uiten, maar als zelfs Pauw & Witteman een gelovige met meer respect weten te behandelen dan sommige katholieken, dan wordt het tijd dat laatstgenoemden zich eens even heel diep gaan schamen!

  3. Hallo Anton,

    Het is wellicht een felicitatie waard dat je een column mag schrijven. Ik moet wel bekennen dat ik absoluut geen fan ben van het Katholiek Nieuwsblad. Misschien moet je katholiek zijn om ervan te houden (ik ben protestants), maar de afgelopen jaren heeft het KN zich toch wel van kwalijke kanten laten zien. De open brief van Orbán kan absoluut niet door de beugel, ofschoon jij er een draai aan probeert te geven om de brief goed te praten. Hier is de grens van fatsoen simpelweg overtreden, punt. Maar de fundamentalistische lijn van het KN heeft zich al eerder laten zien, namelijk in het Darwinjaar 2009. Gezien mijn specialisme heb ik de berichtgeving over het Darwinjaar in de verschillende media nauwlettend bijgehouden, en het moet gezegd worden: de verschillende artikelen die Henk Rijkers in dat kader schreef, zouden zo aan protestantse fundamentalistisch-creationistische literatuur ontleend kunnen zijn. Hij probeerde in zijn artikelen voortdurend Darwin zwart te maken, door Darwins ideeën voortdurend aan het nazisme te koppelen, en stelde met veel bombarie dat creationisme en Intelligent Design toch écht de katholieke scheppingsleer het best representeren. De grootste flauwekul haalde hij boven tafel, en het was duidelijk dat hij noch van theologie noch van natuurwetenschap iets afweet. Ik kijk in de UB van Nijmegen nog regelmatig het KN door, en ik vind het blad echt niets. In mijn ogen representeert het blad de naar fundamentalisme neigende achterban binnen het Katholicisme. Of om het op zijn protestants te zeggen: de club die nog Roomser dan de Paus wil zijn. Ik zie niet helemaal wat jij daartussen te zoeken hebt…

  4. Pingback:Twee evaluaties van de abortusdiscussie… « Beautiful Blues

  5. Bedankt allemaal, voor de felicitaties en gelukwensen! Nu maar hopen dat ik aan de verwachtingen kan voldoen!

    Even een reactie aan Taede Smedes: ook bedankt voor jouw felicitatie, waarvoor je duidelijk door een erg zure appel heen moest bijten… Ik denk dat je het KN hier echter wel heel eenzijdig beoordeelt. Inderdaad is Henk Rijkers een felle criticaster van het darwinisme, en ik ga zijn standpunt hier niet verdedigen omdat ik niet inzie waarom dat zou moeten. Hij verwoordt een opinie in een krant die echt wel meerdere opinies aan bod laat komen; dat het blad naar fundamentalisme neigt is echt klinkklare onzin. Dat ik zelf genuanceerder denk over de kwestie van darwinisme en religie dan dhr. Rijkers is misschien overbodig of zelfs onnodig om te melden, maar ik verwijs toch nog maar eens naar wat van mijn blogjes over het thema:
    http://www.antondewit.nl/calvinistisch-darwinisme/
    http://www.antondewit.nl/de-kool-de-geit-en-de-angsthaas/
    http://www.antondewit.nl/creationisme-als-heiligschennis/ (met excuses voor de inmiddels dode links in dat oude bericht)

  6. Pingback:Tweets die vermelden Radicaal gematigd | Anton de Wit -- Topsy.com

  7. Beste Anton, Ik hoop dat je een waardevolle bijdrage aan het KN kunt gaan leveren, wat ik hier van je las geeft me daar al wel vertrouwen in 🙂
    Zelf heb ik het KN jarenlang met plezier gelezen, maar ben daar een paar jaar geleden mee gestopt, om vergelijkbare redenen als Taede Smedes aangeeft. Het werd me te protestants: te vaak een te eenzijdige voorstelling van zaken en zelfs letterlijk stond het vol met advertenties van/voor protestantse zaken. Deze flirt met met het behoudende protestantisme kwam ik helaas vaker tegen in katholieke kring, en het kennelijke ontbreken aan katholieke zelfverzekerdheid in de goede zin des woords vind ik nog steeds zeer betreurenswaardig…
    Maar goed, hopelijk kan je daar in je columns een positieve bijdrage toe leveren!

  8. Eh… Caspar…

    Ik hoop niet dat je bedoelt te zeggen dat alle protestanten behoudend zijn. Protestantisme staat niet gelijk aan religieus fundamentalisme of evangelicalisme. Wel moet ik erkennen dat de redenen die bijvoorbeeld Rijkers geeft om creationisme en ID te omhelzen (om even bij mijn stokpaardje te blijven) ontleend lijken aan fundamentalistisch-protestantse lectuur. In dat opzichte lijkt het erop dat er ook binnen de RK-kerk een groep gelovigen zich aangetrokken voelt tot gedachtegoed dat traditioneel binnen de protestantse orthodoxie levend was. Er zullen ongetwijfeld ook parallellen op andere gebieden dan het denken over geloof/wetenschap te geven zijn. Maar gelukkig is de overgrote meerderheid van de protestantse gelovigen (en theologen) hartstikke liberaal en ruimdenkend (net als de overgrote meerderheid van de katholieken!).

    Met hartelijke groet van een protestant die met veel plezier werkt aan de katholieke RU…

    1. Nee hoor, ik schreef “behoudende protestanten” juist om onderscheid te maken met liberale protestanten 🙂 Inderdaad zijn vele behoudende katholieken niet zelden erg gecharmeerd van hun protestantse tegenhanger, zij lijken die strengere protestantse geloofsbeleving vaak zuiverder, consequenter te vinden – hoe vaak heb ik niet gelezen dat katholieken hun kinderen liever naar protestantse scholen sturen en protestantse media volgen….

      1. Nou, dat vind ik niet geheel onbegrijpelijk. Ik ken ook katholieken die hun kind naar een protestantse school hebben gestuurd, en ik zou dat persoonlijk ook best overwegen. Vooral omdat katholieke scholen geheel van kleur zijn verschoten en amper meer iets met het geloof doen.

        Maar natuurlijk blijven er verschillen. Ik geloof daarom ook niet dat ‘behoudende’ katholieken en protestanten zo gemakkelijk bondgenoten zijn. (‘Behoudend’ vind ik overigens een term die de lading niet helemaal dekt… dat is meer een politiek-maatschappelijke positiebepaling, die je niet zonder meer kunt vertalen in kerkelijke termen.) Welbeschouwd heeft katholieke orthodoxie vaak meer weg van protestantse vrijzinnigheid, en is protestantse orthodoxie vanuit een katholiek standpunt ketterij. Nu stel ik het misschien wat al te schematisch voor, maar mijn punt voor nu is: wat katholieken en protestanten ‘orthodoxie’ en ‘vrijzinnigheid’ noemen, is zeker niet hetzelfde.

  9. Inderdaad. Als je als katholiek je kinderen naar een protestante school stuurt, weet je in ieder geval welke punten je op de i moet zetten. Als er op katholieke scholen al iets aan het geloof wordt gedaan moet je doorgaans maar afwachten met welke ketterijen je kinderen nu weer thuiskomen… 🙁

  10. @ Eric,
    Nou, alsof op protestantse scholen geen “ketterijen” onderwezen worden… Inderdaad zal op protestantse scholen vaak meer aandacht aan de bijbel besteed worden, maar je kan je afvragen of we als katholieken op die manier niet teveel richting het protestantisme glijden… Ik ben bang dat menig katholiek niet echt meer een idee heeft van wat nu de grote verschillen tussen protestantisme en katholicisme zijn…

    @ Anton
    Mijn indruk is toch wel een andere: je ziet in de praktijk vaak dat juist vrijzinnige katholieken en vrijzinnige protestanten elkaar goed kunnen vinden in hun soepele omgang met de leer en in hun afkeer van hierarchie en dogmatiek.
    Het zijn dan ook vaak de behoudende/orthodoxe katholieken die gecharmeerd zijn van de meer behoudende protestanten – inderdaad niet zozeer de meest orthodoxe protestanten, maar zeker ook niet de vrijzinnige…

    1. @Caspar: dat is toch precies wat ik zeg? Op protestante scholen weet je meestal wel met welke ketterijen ze thuis kunnen komen, terwijl dat op een “katholieke” school doorgaans maar afwachten is.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *