Wijsgeer in het wild

“We hebben behoefte aan een ervaring die ons op onze plek zet. Dat kan hier in de Oostvaardersplassen zijn, het kan een nachtelijke sterrenhemel zijn, het kan tijdens een bergwandeling gebeuren. Het gaat vaak gepaard met een zekere huivering. We voelen ons er ongemakkelijk bij. We weten het niet goed te duiden, kunnen het niet goed benoemen. Maar we voelen: dit gaat mij te boven, hier heeft de mens geen vat op. Dat geeft anderzijds ook rust. Want er is niets verontrustender dan het idee dat alles door de mens gedetermineerd zou zijn. Daar kunnen we niet tegen. Dus de natuurervaring relativeert, geeft je een ander plekje in het geheel. Dat stemt mensen tot bescheidenheid.”

Johan van de Gronden (r.) wordt gefotografeerd voor de reportage bij de Oostvaardersplassen.
Johan van de Gronden (r.) wordt gefotografeerd voor de reportage bij de Oostvaardersplassen.

Aldus Johan van de Gronden, directeur van het Wereld Natuur Fonds. Pas geleden dwaalde ik een dagje rond bij de Oostvaardersplassen met deze ‘wijsgeer in het wild’, in de jeep van een boswachter met taoïstische trekjes.

Een memorabel tripje, en het leverde een interview op dat ik zelf toch heel geslaagd vind. Over goddelijke natuurervaringen, het morele appel van mensapen, Lao-Tze en Kant, het Wilde Westen en de bekrompenheid van economisch nutsdenken.

“Kennis [van de natuur] en persoonlijk ervaring ermee, het liefst gecombineerd, dat is een soort magisch goedje. Schoonheid en kennis die samenkomen, die tot verwondering leiden. Dat is het begin van alle reflectie, maar ook van moreel besef. Uiteindelijk ben ik daarom wel degelijk hoopvol. Ondanks alle deprimerende berichten. De uilen van Athene ontwaken in de schemering.”

Deze maand is het gehele interview met Johan van de Gronden (of is het een reportage? – allebei een beetje) te lezen in Filosofie Magazine, of (niet gratis) via Filosofie.nl.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *