Een (on)af boek over de paus

Een boek schrijven over paus Franciscus is geen sinecure, ik weet daar alles van. Ik roep nu al maanden tegen iedereen die het horen wil dat ik er eentje aan het schrijven ben. Het komt echter maar niet af, zo moet ik bekennen, en ik twijfel zelfs of het er ooit nog van zal komen. De goede man doet en zegt zo veel, daar valt niet tegenop te schrijven.

Ik ben niet de enige die daar last van heeft, zo ontdekte ik tot mijn opluchting. Een tijdje terug kwam ik KRO/RKK-journalist Christian van der Heijden tegen bij een boekpresentatie (niet van een boek over de paus; die worden zelden gepresenteerd, omdat ze immers nooit af komen). Hij maakte op mij een verwilderde indruk. Zijn overhemd droeg hij binnenstebuiten, en hij knabbelde op de grindkorrels uit de plantenbak in de veronderstelling dat het borrelnootjes waren. Toen ik voorzichtig informeerde of hij het soms druk had, knikte hij veelbetekenend. “Ik ben een boek over de paus aan het schrijven”, kreunde hij amper hoorbaar.

Paus Franciscus, het tweede jaarMaar dat boek is nu toch afgekomen, het wordt één dezer dagen zowaar gepresenteerd. Paus Franciscus, het tweede jaar heet het. Qua vorm en opzet volgt het precies de door Monic Slingerland geschreven voorganger, Paus Franciscus, het eerste jaar. Bovenal is ook dit een journalistieke kroniek, die maand voor maand het optreden van de paus volgt en duidt, gelardeerd door vertaalde toespraken en tweets. Het is wat dikker dan het boek van Slingerland. Maar dat is logisch, want 2014 was ook een langer jaar dan 2013. Voor de paus dan hè, want die begon pas in maart 2013 met paus wezen, dus Slingerland had tweeënhalve maand minder te beschrijven.

Door de gekozen vorm is het onvermijdelijk dat het boek lijdt aan de veelheid. Het is wezenlijk onaf, vol en versnipperd, stipt veel aan maar diept weinig uit – hoewel mijn eerste indruk is dat het wel iets meer diepgang bevat dan het boek over het eerste jaar.

En meer spanning. Jaar 1 beschreef een veelbelovende start, maar moest blijven steken in de weinig bevredigende conclusie: het moet nog maar blijken wat er van terecht komt, ’t kan vriezen, ’t kan dooien. Jaar 2 heeft niet voor niets de ondertitel ‘Geest en tegenwind’; met het ontvouwen van zijn pauselijke programma, zijn internationale reizen en natuurlijk de roerige gezinssynode was 2014 ook inhoudelijk een langer jaar dan 2013. Er is iets aan het kantelen in de publieke perceptie van de paus, zo suggereert Van der Heijden in zijn conclusie. Hij meent te bespeuren “dat het gejuich zijn langste tijd gehad heeft, en dat de hosannastemming ook zo weer kan omslaan”. Met de verbeten aanval van Antoine Bodar laatst op de paus, lijkt zijn cliffhanger nu reeds ingelost te worden. Het belooft een bewogen derde jaar te worden, zoveel wordt wel duidelijk uit Franciscus, het tweede jaar.

Ik zal zo’n boek nooit kunnen schrijven – ik lust geen grindkorrels. Daarbij: ik was nu net van plan géén journalistieke kroniek te maken, maar een meer persoonlijk essay. Toch leg ik het boek van Christian van der Heijden naast mijn toetsenbord neer als ik eraan werk. Als het waardevolle naslagwerk dat het is. Maar bovenal als tastbare herinnering aan het feit dat het dus tóch mogelijk is: een boek over de paus voltooien. Wie weet.

Meer informatie: Website uitgeverij Adveniat.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *